1962 doğumluyum, 1984 Sigorta girişliyim, 1982’de 20 aylık askerliğimi yaptım, 1998’de yaş tashihi yaptırdım (doğum tarihim 01.05.1964 oldu), 1998-2000 arası Bağ-Kur hizmetim var, şu an tekrar Sigorta’lıyım. Askerliğimin ne kadarını borçlanırsam kısa sürede emekli olabilirim?

CEVAP: İlk işe girişteki doğum tarihiniz geçerli. Sonradan yapılan yaş tashihleri emeklilik için geçerli olmaz. 01.05.1962 doğum tarihiniz geçerli olup, 25 yıl, 48 yaş ve 5225 gün ile emekli olabilirsiniz. Askerliğinizin sadece 8 ayını öderseniz, 47 yaşınızın dolduğu 01.05.2009 tarihinde emekli olabilirsiniz.

Soru:
Tevfik Can

1964 doğumluyum, 1989’dan beri devlet memuruyum. Askerliğimi ödedim. 89 günlük sigortam da var. Hizmet olarak ne zaman, yaşı beklersem ne zaman emekli olabilirim? Eşim ise 1967 doğumlu, 2008’den beri sigortalı, en erken ne zaman emekli olur?

CEVAP: Sayın Can, 50 yaşınızın dolduğu tarihte 9000 gün ile emekli olabilirsiniz. Askerliğiniz ve 89 gününüz priminize ilave edilir. Eşiniz ise, 58 yaş ve 7000 gün ile “normal” emekli olabilir. Veya 58 yaş, 25 yıl ve 4500 gün ile “yaştan” emekli olabilir.

Soru:
Abdulkadir Yüce

1967 doğumluyum, sigorta başlangıcım 1993, toplam 12 aylık yedek subaylıkta geçen 4 aylık öğrenciliğimi de ödedim, ne zaman emekli olabilirim?

CEVAP: Yedek subaylıktan 3 ay da Fiili Hizmet Zammı kazanıyorsunuz. Askerlik borçlanması ile toplam 5842 gününüz var. Buna göre 25 yıl, 52 yaş ve 5525 gün ile emekli olabilirsiniz.

Ödeyemediğiniz ücretlerin Ücret Garanti Fonu kapsamında işveren olarak size verilmesi mümkün değil. Bu kapsamdaki ödemeler direkt olarak işçilere yapılmaktadır. Bununla beraber ayrıca işveren olarak işçi adına ücret alacağının ödenmesi için İŞKUR’a başvuramazsınız. Ücret alacağı başvurusunun işçi tarafından yapılması gerekmektedir. Bu konuda ücret alacağı olan işçilerinizi, ödeyemediğiniz ücret alacaklarının (en fazla 3 aydır) ödenmesi için Türkiye İş Kurumu’na başvurabilecekleri konusunda bilgilendirebilirsiniz.

Kamuda iş olanakları

Kara Kuvvetleri Komutanlığına mühendis (elektrik, bilgisayar), telefon santral operatörü, şoför, mal ve hesap sorumlusu, zabıt katibi, muhasebeci, uzman memur (istihbarat uzmanı), uzman memur (spor uzmanı, as. yasak bölge), mütercim (İngilizce), tekniker (elektrik, emlak, bilgisayar), teknisyen (klima), aşçı, bekçi, garson, hademe unvanlarında memur alınacak. İlgilenenlerin 06-07-08 Mayıs 2009 tarihlerinde Kara Kuvvetleri Personel Temin Merkezi Komutanlığı (CEBECİ/ANKARA) adresine başvurmaları gerekmektedir.

İşte emeklilik hesapları

* Bekir ÜSTÜN: Göndermiş olduğunuz bilgiler ışığında SSK’dan 3600 prim gün ve 57 yaş şartlarına tabisiniz. SSK’dan kısmi emeklilik tarihiniz 57 yaşınızın dolacağı 1.8.2009 tarihidir.

* Turan YÜKSEK: Göndermiş olduğunuz bilgiler ışığında, SSK’dan 550 gün daha zorunlu prim ödemeniz halinde emekli olabilirsiniz. Askerlik borçlanmanıza gerek yok. Ayrıca BağKur tarım emeklisi olabilmeniz için askerliği borçlanarak (600 gün) 106 gün daha prim ödemeniz halinde BağKur tarım emeklisi olabilirsiniz. Ancak tarım emeklisi olarak alacağınız emekli maaşı SSK’dan alacağınız maaştan düşük olacaktır.

* Erdoğan ERDİNÇ: Göndermiş olduğunuz bilgilere göre SSK girişinizden askerliğinizi düştüğümüzde çıkan SSK girişinize göre 25 yıl, 48 yaş, 5225 prim gün şartlarına tabisiniz. Ayrıca kısmi emekliliğinizin, yine 57 yaşınızın dolacağı tarihte emekli olabileceksiniz. Bu durumda tam emeklilik tarihiniz 25 yıl şartınızın dolacağı 1.12.2009 tarihinde, kısmi emekliliğiniz ise 3.12.2009 tarihinde dolacaktır. Dolayısı ile emekli olacağınız tarih 1.12.2009 tarihi olacaktır.

* Oktay ÖNEL: Sevgili okurum; eşinizin doğum borçlanması hakkı bulunmamakta. Çünkü, doğum borçlanması yapabilmek için aranılan birinci şart 4/a’lı (SSK’lı) zorunlu sigortalı olarak çalışıyor olmasıdır. Eşiniz bu şartı taşımadığından doğum borçlanması yapamazsınız.

* Tamer TOLAN: Göndermiş olduğunuz bilgilere göre SSK girişinizden askerliğinizi düştüğümüzde çıkan SSK girişinize göre 25 yıl, 46 yaş, 5075 prim gün şartlarına tabisiniz. Bu durumda 5075 prim gününüz haricindeki şartlarınız yerine gelmiş. Prim gün sayınızın tamamlanması için 166 gün daha prim ödemeniz gerekmektedir. Dolayısı ile hiç ara vermeden prim ödemeniz halinde emekli olacağınız tarih 17.9.2009 tarihidir. İsteğe bağlı olarak eksik günlerinizi tamamlamanız, SSK’dan emekli olmanıza engel teşkil etmediğinden ödemeye devam edebilirsiniz.

* Hanife YÖRÜR: Gönderdiğiniz bilgilere göre, SSK’dan kısmi emekli olabilmeniz için 120 gün daha (4 ay) prim ödemeniz gerekmektedir. Bu durumda 3600 prim gün sayınızı tamamlayarak 58 yaşınızın dolacağı 2.12.2020 tarihinde kısmi emekli olabilirsiniz.

* Bilal DURSUN / Muğla : Göndermiş olduğunuz bilgiler ışığında babanız, 6.11.2009 tarihinde BağKur’dan kısmi emekli olabilecektir. Yani babanızın emekli olmasına 7 ay kalmış demektir. Ayrıca 600 gün askerlik borçlanıp öderseniz babanız 9000 prim gün üzerinden 1 ay 5 gün sonra emekli olabilecektir. Bu durumda babanız sağlıktan faydalanmak için mecburen prim ödeyerek 7 ay sonra emekli olabilir ya da askerliği borçlanıp ödeyerek (600 gün) 1 ay daha prim ödeyerek 9000 günü tamamlayıp emekli olabilecektir. Karar sizin.

* Nedim ŞAHİN: Gönderdiğiniz bilgilere göre, BağKur’dan 9000 prim gün ve 55 yaş şartlarına tabisiniz. 9000 gün sayınız dolsa bile emekli olacağınız tarih 19.7.2023 tarihi olacaktır. Eğer askerliği borçlanıp öderseniz emeklilik tarihiniz 19.7.2022 tarihi olacaktır. SSK emeklilik şartlarınız ise 25 yıl, 50 yaş, 5375 prim gündür. 50 yaşınız 2018 yılında dolacağından dolayı 19.7.2018 yılına kadar emekli olabilmeniz mümkün bulunmamakta. Bu durumda BağKur kapsamından tamamen çıkarak 3.5 yıl zorunlu SSK ödemek şartı ile 50 yaşınızın dolmasını bekleyebilirsiniz ya da eğer esnaflığı bırakamam diyorsanız 19.1.2015 yılına kadar BağKur’a devam edebilir, bu tarihten sonra 3.5 yıl zorunlu SSK ödeyerek SSK’dan emekli olabilirsiniz. Eğer SSK’dan emekli olacaksanız askerlik borçlanması yapmayın çünkü SSK başlangıcınız askerlik tarihinizden önce olduğu için SSK emeklilik yaşınızı etkilemeyecektir.

A-Yeni Kanun’la özürlü emekliliği

5510 sayılı Kanun’un 28’inci maddesi 1 Ekim 2008 gününde yürürlüğe girdi ve SSK (4/A’lı) ve (4/B’li) Bağ-Kur’lular ile reformdan sonra ilk defa işe girecek olan memurlar için bu tablodaki veriler geçerlidir.

B-Eski SSK’lılarda geçiş süreci
5510 sayılı Kanun’un geçici 10’uncu maddesine göre;

“1- Kanunun yürürlük tarihinden önce ilk defa sigortalı olanlardan, sigortalı olarak ilk defa çalışmaya başladığı tarihten önce 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun mülga 53’üncü maddesine göre malûl sayılmayı gerektirecek derecede (2/3 oranında) hastalık veya özürü bulunan ve bu nedenle malûllük aylığından yararlanamayan sigortalılar, yaşları ne olursa olsun en az onbeş yıldan beri sigortalı bulunmak ve en az 3600 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olmak şartıyla yaşlılık aylığından yararlanırlar.

“2- Bu Kanunun yürürlük tarihinden (30.09.2008 gününden) önce sigortalı olup bu Kanun’un yürürlük tarihinden önce veya sonra sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden yararlanmaya hak kazanmış durumda olan sigortalılar hakkında, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun mülga 60’ıncı maddesinin (C) bendinin (b) alt bendi ve geçici 87’nci maddesine (aşağıdaki tabloya) göre emekli edileceklerdir.

“5510 sayılı Kanun’un yürürlüğe girdiği tarihten önce sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden yararlananlardan yaşlılık aylığı bağlananların aylıklarının kesilmesi ve tekrar bağlanmasında bu Kanunun yürürlük tarihinden önceki hükümler geçerli olacaktır. “SSK’lı özürlüler için bağlanacak aylıkların aylık bağlama oranı, 5400 gün üzerinden hesaplanan orandan az olamayacaktır.

C-Eski memurlarda geçiş süreci

1- 5434 sayılı Kanun gereğince kanuni tabiriyle sakat kadrosu ile başlayan memurlar ile sakat kadrosunda olmamasına rağmen memur olmadan önce yüzde 40 ve daha fazla oranlı raporu olanlar 15 yıllık yani 5400 günlük süreyle emekli olmaktadırlar ve olmaya da devam edeceklerdir.

2- Yeni getirilen ile düzenleme, özellikle doğuştan özürlü olduğu halde erken emekli olamayanlara çözüm getirdiği gibi doğuştan olmasa bile memur olmadan rapor almayanlara çözüm getirecektir.

a) Doğuştan özürlü olanlar…

5510 sayılı Kanun’un yürürlüğe girdiği tarihten önce 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olarak çalışmaya başlamış olup, çalışmaya başlamadan önce ilgili mevzuatına göre alınmış ve en az yüzde 40 oranında özürlü olduklarını gösterir sağlık kurulu raporu bulunanlar ile en az yüzde 40 oranında doğuştan özürlü olduklarını belgeleyenlerden aylık talep tarihinde bu Kanunun 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı olanlara; en az 5400 gün uzun vadeli sigorta kolları primi bildirilmiş ya da emekli keseneği ödenmiş olması kaydıyla, istekleri halinde bu madde hükümleri esas alınarak yaşlılık aylığı bağlanacaktır.

b) Sonradan özürlü olanlar…

Çalışmaya başladıktan sonra, Kurumca yetkilendirilen sağlık kurullarınca usûlüne uygun düzenlenecek raporlar ve dayanağı tıbbî belgelerin incelenmesi sonucu, Kurum Sağlık Kurulu’nca çalışma gücündeki kayıp oranının;

“a) % 50 ilâ % 59 arasında olduğu anlaşılan sigortalılar, en az 5760,

“b) % 40 ilâ % 49 arasında olduğu anlaşılan sigortalılar, en az 6480, gün uzun vadeli sigorta kolları primi bildirilmiş olması kaydıyla istekleri halinde 1 Ekim 2008 gününden sonra diledikleri zaman emekli olacaklardır.

D- Özürlü eski Bağ-Kur’lular erken emekli olacak

Bağ-Kur (4/B) sigortalılarından özürlü-engelli olduğu için SSK’lılar gibi erken emekli olamayanlara da artık erken emeklilik hakkı getirildi. İlk defa sigortalı olduğu tarihten önce malûl (yüzde 60 ve fazlası) olduğu için malullük aylığı bağlanmayanlar, çalışma gücü kaybı yüzde 40 ila yüzde 59 arasında olanlar 1 Ekim 2008 tarihinden sonra tahsis talebinde bulunmaları durumunda aşağıdaki şartlarda 4/b sigortalılığı kapsamına konulan özürlü emekliliğinden aşağıdaki şartlarla yararlanabilecekler.

Y.Bülent Mazlumoğlu-31.12.2004 günü Yapı Kredi Emeklilik Sandığı’ndan emekli olmuşsunuz. 30.01.2008 günü kayınbiraderinizle kurduğunuz şirket için 1479 sayılı Bağ-Kur Kanunu gereğince her ay 12’nci basamağın yüzde 10’u kadar (yaklaşık 75 YTL) SGDP (30.09.2008 gününe kadar) ödemeniz gerekirdi. Ancak, 1 Ekim 2008 günü yürürlüğe giren 5510 sayılı SS ve GSS Kanunu gereğince artık (Bağ-Kur’a) SGK’ya tek kuruş SGDP primi ödemek zorunda değilsiniz. Yapı Kredi Emeklilik Sandığı ise sandık tüzüğü-senedinde değişiklik yaparak 5510 sayılı SS ve GSS Kanunu’na paralel düzenleme yapıp, emekli aylığınızdan yüzde 15 kesebilir. Bu arada 3 yıl içinde (30.04.2011 gününe kadar) Sandığınız SGK’ya devredilecek olup devir tarihinden sonra SGK emekli aylığızdan yüzde 15 kesecek.

Mehmet Şimşek-5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu gereğince vazife malülü aylığı alanlar için 1 Ekim 2008 gününden itibaren 5510 sayılı Kanun gereğince, sadece işyerinizin tehlike sınıf ve derecesine göre yüzde 1 ile 6,5 arasında prim ödeyeceksiniz. İşçiniz isterse uzun vadeli sigorta kollarına da yüzde 20 oranında prim ödeyeceksiniz

İhya Efe-09.04.1965 doğum tarihiniz, 02.11.1987 işe girişiniz ve 1414 günlük SSK çalışmasından sonra, 1994 yılında başladığınız Bağ-Kur sigortalılığından çıktığınız 2006 yılından sonra başladığınız SSK isteğe bağlı sigortasından hemen çıkın. SSK’lı gibi bir işe girin ve Bağ-Kur’dan sonra eski adıyla SSK’ya yeni adıyla 4/A’ya 1260 gün prim ödemeye bakın. Yani kalan 30 ayı işyerinde çalışarak değerlendirin.

Müjdemizin konusu; evde örgü, dantel ve nakış işi gibi işler yapıp, bunları satanlarla ilgili.

Çoğunuzun da bildiği gibi, ülkemizde; örgü, dantel, nakış işleri, turistik eşya, hasır sepet, süpürge, paspas, fırça, yapma çiçek, boncuk işleme, tığ örgü işleri yapan ve tarhana, erişte, mantı gibi ürünleri işyeri açmadan satan, sayısı da yüzbinleri bulan genç kız ve kadın var.

15 GÜN ÖDE 30 GÜN KAZAN

İlk müjdemiz “emeklilik” olayları ile ilgili…

Evlerinde el emeği ile yaptıkları örgü, dantel, nakış, yapma çiçek ya da yemek vb. ile geçimini sağlayan genç kızlar ve kadınlara, 15 gün sigorta primi ödeyerek, 30 gün hizmet kazanma olanağı sağlandı.

Yeni Sosyal Güvenlik Yasası ile yapılan bu düzenleme, yukarıda belirtilen işleri yapan ve yaptıkları ürünleri satan genç kızları ve kadınları gözetiyor. Bunların 15 günlük prim ödemeleri 30 gün ödemiş gibi kabul edilecek.

VERGİ DE YOK

Dışarıdan işçi almamak koşuluyla, oturdukları evlerde imal ettikleri havlu, örtü, çarşaf, halı, kilim, dokuma mamulleri, örgü, dantel işleri, süpürge, paspas, fırça, sepet, yapma çiçek ve turistik eşyayı, dükkan açmaksızın satanların elde ettikleri kazançlar, gelir vergisinden müstesna olacak.

Daha açık bir anlatımla, bu işlerden sağlanan gelirler nedeniyle gelir vergisi ödenmeyecek.

Bu işleri yapanlar, şu anda “vergiden muaf esnaf” kapsamında değerlendiriliyor. Önümüzdeki aylarda Meclis’te görüşülmesi beklenen yeni Gelir Vergisi Yasa Tasarısı ile kişiler muafiyetin kapsamından çıkartılıyor, yukarıdaki faaliyetler “istisna” kapsamına alınıyor.

Maliye Bakanlığı’nın düşündüğü yeni sisteme göre; yukarıda sıralanan işler nedeniyle istisna kapsamına girenler, her yılın ocak ayında vergi dairesine giderek, 50 YTL karşılığında, istisnaya ilişkin “küçük esnaf belgesi” alacaklar.

Özürlü çocuğu olanlara emeklilik kolaylığı

YENİ Sosyal Güvenlik Yasası’nın yürürlüğe girdiği 1 Ekim 2008 tarihinden itibaren, hizmet sürelerinin dörtte biri, hem prim ödeme gün sayılarına eklenecek hem de emeklilik yaşından indirilecek.

Böylelikle, özürlü çocuğu olan kadınlar, daha az süre prim ödeyecek ve daha erken emekli olabilecekler.